We gooien in Nederland elke dag veel spullen weg. De Trap tegen Troep helpt je om slimmer om te gaan met spullen en afval. Laagdrempelig, stap voor stap en trede voor trede laat de Trap tegen Troep zien hoe we anders met onze spullen kunnen omgaan. Bovenaan de ladder gaat het erom hoe we afval kunnen verminderen of zelfs voorkomen en helemaal onderaan de ladder gaat het vooral om hoe we afval als grondstof gebruiken voor nieuwe producten voordat het de verbrandingsoven belandt.
De Trap tegen Troep is gebaseerd op de R-ladder: een model dat veel wordt gebruikt door professionals op het gebied van circulariteit. De R-ladder laat zien welke keuzes het meest bijdragen aan een circulaire economie. Oftewel, hoe houden we grondstoffen zo lang mogelijk in gebruik?
🪜 We beginnen bovenaan de Trap tegen Troep.
Je staat op de hoogste trede genaamd overbodig, ofwel afval voorkomen.
Want het beste afval is afval dat er niet komt. Dat betekent: eerst kijken of iets écht nodig is. Een rietje dat je niet gebruikt tijdens de lunch, een eigen koffiebeker meenemen of neem je eigen boodschappentas mee in plaats van telkens een nieuw plastic zakje kopen.
Maar afval voorkomen is niet alleen een keuze van inwoners. Ook bedrijven en overheden spelen een belangrijke rol. Door producten slimmer te ontwerpen, verpakkingen te verminderen en regels te maken die helpen om onnodig afval tegen te gaan.
Elke trede op de Trap tegen Troep helpt ons om bewuster om te gaan met wat we gebruiken, weggooien en opnieuw kunnen gebruiken. Samen ontdekken we stap voor stap hoe we slimmer kunnen omgaan met onze spullen en ons afval. Elke kleine stap helpt.
🪜 Minder bezit, meer gebruik
Hebben we alles wat we gebruiken ook zelf nodig? Een boormachine, partytent of heggenschaar staat bij veel mensen in de kast. Handig om te hebben… maar hoe vaak gebruiken we deze spullen eigenlijk?
Steeds meer mensen ontdekken dat delen, lenen of huren ook een oplossing kan zijn. Zo gebruiken we spullen slimmer en hoeven er minder nieuwe producten gemaakt te worden.
Een kleine verandering in hoe we omgaan met spullen kan een groot verschil maken voor de hoeveelheid grondstoffen die nodig zijn.
🪜 Kies bewust
Als je iets koopt, kies dan voor een product van kwaliteit, langer meegaat, goed te repareren is of gemaakt van duurzame of gerecyclede materialen.
Zo hoeft het minder vaak vervangen te worden en daarmee besparen we grondstoffen en geven we spullen een langere toekomst. Voor zulke producten hoef je echt niet altijd de hoofdprijs te betalen als je gericht zoekt en bewust koopt.
🪜 Geef het door
Wat jij niet meer gebruikt, kan voor iemand anders nog waardevol zijn.
Een jas die achter in de kast blijft hangen. Een kast die niet meer past. Een speelgoedauto waar niet meer mee wordt gespeeld.
Voor jou misschien niet meer nodig, maar voor iemand anders nog hartstikke bruikbaar. Door spullen te verkopen, weg te geven of naar de kringloop te brengen, geven we ze een tweede leven.
Tegenwoordig zijn er tal van vintagewinkels, een overvloed van goede producten op Marktplaats of Vinted of een uniek item bij een kringloop bij jou in de buurt.
Zo houden we samen waardevolle spullen langer in gebruik.
🪜 Maak het weer mooi
Een kleine verandering kan een groot verschil maken. Nieuwe veters in je schoenen, een likje verf over die verouderde buffetkast of een uniek lapje stof over een gat in je favoriete kledingstuk. Soms hoeft iets niet gelijk weg, maar kan het gewoon wat extra liefde gebruiken.
Met een kleine aanpassing of een beetje creativiteit krijgt een product een nieuwe ronde mee. Zo gebruiken we de grondstoffen die al in onze spullen zitten zo lang mogelijk en verlengen we de levensduur. En ja, dat scheelt ook in de portemonnee!
🪜 Eerst proberen te repareren, dan vervangen
Kapot betekent niet altijd klaar.
Een kapotte rits, een loszittende zool of een kapotte telefoon. Vaak kan iets nog gerepareerd worden in plaats dat je iets nieuws hoeft te kopen.
Door iets te laten maken in plaats van meteen nieuw te kopen, besparen we grondstoffen én houden we vakmanschap in stand.
Steeds meer mensen ontdekken: repareren is weer helemaal van deze tijd.
Ook de nieuwe Europese ‘Right to Repair’ (Recht op reparatie)-wetgeving verplicht fabrikanten om consumentenproducten zoals huishoudelijke apparaten en telefoons de mogelijkheid geven om het gemakkelijk zelf of lokaal te laten repareren. Dit zorgt voor duurzamere consumptie, voorkomt extra dure reparaties voor de consument en vermindert de hoeveelheid afval.
🪜 Een nieuw leven
Sommige spullen werken misschien niet meer waar ze ooit voor gemaakt zijn, maar dat betekent nog niet dat het gelijk de prullenbak in kan. Een wc-rol is bijvoorbeeld uitstekend knutselmateriaal. Een lege eierdoos is ook zeer geschikt voor zaden en stekjes. Of een funky bierflesje als unieke vaas.
De mogelijkheden zijn eindeloos. Met een beetje creativiteit kunnen veel spullen op een andere manier nog een ronde mee. Zo maken we optimaal gebruik van wat er al is.
🪜 Afval is een grondstof
Afval is niet gewoon troep, het is een grondstof. In onze materialen zitten allerlei grondstoffen die we kunnen recyclen en hergebruiken.
Een lege plastic verpakking, een oud T-shirt of een kapot apparaat lijkt misschien afval. Toch zitten er vaak nog waardevolle grondstoffen in die opnieuw gebruikt kunnen worden.
Dat gebeurt gelukkig steeds vaker. Van ingezameld plastic kunnen bijvoorbeeld weer nieuwe producten worden gemaakt. Ook textiel, metaal en glas krijgen steeds vaker een tweede leven. Maar we zijn er nog niet.
Gerecycled plastic wordt daarom vaak gebruikt voor producten waarbij de kwaliteit of uitstraling minder belangrijk is, zoals pallets of tuinmeubelen. Dat noemen we downcycling: een materiaal krijgt wel een nieuw leven, maar verliest een deel van zijn waarde. Terwijl we juist toe willen naar een circulaire economie waarin grondstoffen zo lang mogelijk meegaan.
De mooiste stap? Dat een plastic verpakking weer een nieuwe plastic verpakking wordt. Dat materialen opnieuw dezelfde functie kunnen krijgen en de cirkel écht rond wordt.
Scheiden heeft daarom echt zin en belandt niet allemaal op één hoop of richting de verbrandingsoven. Door afval goed apart in te zamelen, kunnen materialen opnieuw gebruikt worden voor nieuwe producten.
🪜 Verbranden? Liever niet.
Als het de oven in gaat dan halen we daar nog energie uit maar de grondstof gaat op die manier verloren. Want wat we verbranden, kunnen we niet opnieuw gebruiken.
Daarom willen we steeds een stapje hoger op de Trap tegen Troep: minder afval maken en meer grondstoffen behouden. Wie weet kunnen we in de toekomst deze laagste trede demonteren uit de volledige trap van troep.
Geef Drenthe door!
